Đương quy – thảo dược bổ huyết, nhuận tràng

Nhangthaoduoc.net – Trong y học, cây đương quy là loại thảo dược quý hiếm và được sử dụng thường xuyên trong các bài thuốc. Có tính ôn, vị ngọt, cay, tác dụng hoạt huyết, bổ huyết, hoạt trường, nhuận táo, thông kinh, điều huyết. Chữa chứng thiếu máu, cơ thể suy nhược, đau ở rốn, kinh nguyệt không đều, đẻ xong máu hôi chảy mãi không đều,…

Nội dung chính

Đương quy là cây gì?

Là vị thuốc có nguồn gốc từ Trung Quốc. Đây là loại cây thân thảo lớn, sống nhiều năm, cao 40 – 80cm, thường phát triển ở các vùng núi có độ cao từ 2.000 – 3.000m với khí hậu ẩm mát. Lá thường có hình mác dài, cuống ngắn hoặc không cuống. Cụm hoa tán kép, mang màu trắng lục nhạt.

Thảo dược đương quy
Thảo dược đương quy

Ở Việt Nam, cây được trồng từ những năm 1960. Hiện nay, vị thuốc này được trồng nhiều ở các tỉnh vùng Tây Bắc như Lào Cai, Hòa Bình, Lai Châu và ở Tây Nguyên như Đà Lạt, Lâm Đồng…

Công dụng của đương quy

Còn được gọi là xuyên quy, là rễ đã phơi hay sấy khô của cây đương quy (Angelica sinensis (Oliv.) Diels.), thuộc họ Hoa tán (Apiaceae).
Vị ngọt cay, tính ôn, vào kinh tâm, can và tỳ, có tác dụng bổ huyết, hoạt huyết, điều kinh chỉ thống, nhuận tràng thông tiện. Dùng cho các trường hợp: huyết hư (thiếu máu) đau đầu chóng mặt, xây xẩm choáng váng, hồi hộp đánh trống ngực, kinh nguyệt không đều, thống kinh; phong thấp, đau bụng do tỳ vị hư hàn, đau nhức sưng nề, lở ngứa; người cao tuổi và phụ nữ sau sinh bị táo bón. Liều dùng 10 – 20g/ngày, bằng cách nấu, sắc, ướp, ngâm rượu…
Thảo dược đương quy
Thảo dược đương quy

Đương quy là rễ của cây phơi sấy khô, tác dụng bổ huyết, chỉ thống, nhuận tràng.

Có thể bạn quan tâm:  Thạch lựu bì diệt trừ giun sán

Các bài thuốc của đương quy

Đương quy dùng tán ứ giảm đau

Thuốc viên Hoạt lạc hiệu linh đơn

Đan sâm 20g, đương quy 12g, nhũ hương 6g, một dược 6g. Sắc uống. Trị các chứng tim, bụng đau do huyết ứ khí trệ

Thang phục nguyên hoạt huyết

Sài hồ 20g, thiên hoa phấn 12g, đương quy 12g, hồng hoa 8g, xuyên sơn giáp 8g, cam thảo 4g, đại hoàng 12g, đào nhân 12g. Sắc uống. Trị các chứng té ngã sưng đau, ứ huyết, đau buốt hai bên sườn.

Đương quy dùng để bổ huyết điều kinh

Thảo dược đương quy
Thảo dược đương quy

Trường hợp kinh nguyệt không đều, thấy kinh đau bụng, huyết hư kinh bế.

Thang tứ vật

Thục địa 20g, đương quy 12g, bạch thược 12g, xuyên khung 6g. Sắc uống.

Cao đương quy

Cao long đương quy tỷ lệ 1/1. Ngày uống 2 – 3 lần, mỗi lần 2 – 3ml.

Đương quy dùng để nhuận táo thông tiện

Dùng trong trường hợp thiếu máu làm đại tràng không mềm ướt nên đại tiện táo.

Có thể bạn quan tâm:  Ngũ vị tử an thần, liễm phế

Đương quy (sao với dầu vừng)

1 lạng, sắc uống.

Hoàn đương quy

Quy vĩ 20g, đại hoàng 20g, đào nhân 63g, ma nhân 63g, khương hoạt 20g. Nghiền thành bột mịn, luyện với mật làm hoàn. Ngày 2 lần, mỗi lần 8g, chiêu với nước.

Món ăn bài thuốc có đương quy

Thảo dược đương quy
Thảo dược đương quy

Nước sắc đương quy, hoàng liên

Đương quy 16g, hoàng liên 3g đập vụn, ngâm rượu. Sau 25 – 30 phút đem tất cả đun sôi cho uống. Dùng cho các trường hợp đau mắt thiên đầu thống (do tăng nhãn áp).

Đương quy hầm rượu

Đương quy 30g, rượu lượng thích hợp, đun sôi nhỏ lửa trong 15 phút, cho uống. Dùng cho các bệnh nhân đau đầu dữ dội.

Canh đương quy thịt dê

Đương quy 15g, hoàng kỳ 45g, đảng sâm 30g, thịt dê 400g. Các dược liệu cho vào túi vải xô, cùng nấu với thịt dê đến khi thịt dê chín nhừ, bỏ bã thuốc, thêm gia vị. Chia làm 2 lần ăn trong ngày. Dùng cho các trường hợp thiếu máu suy nhược, sau khi bị bệnh lâu ngày cơ thể suy kiệt, hồi hộp đánh trống ngực, ăn kém.

Có thể bạn quan tâm:  Lợi ích sức khỏe của củ cải

Đương quy hầm gà

Đương quy 30g, gà mái 1 con (làm sạch chặt khúc). Cho gà, đương quy, gừng, hành, gia vị đặt trong nồi, đậy kín. Đun trong 2 – 3 giờ. Dùng cho các trường hợp kinh nguyệt không đều, hoa mắt chóng mặt, hồi hộp đánh trống ngực.

Đương quy tứ vị

Đương quy 12 – 16g, thục địa 12g, long nhãn 9g, đại táo 30g, nước lượng thích hợp, đun nhỏ lửa. Gạn nước uống 2 – 3 lần trong ngày. Dùng cho các trường hợp đau đầu hoa mắt, chóng mặt, mỏi mệt, da xanh tái, hồi hộp mất ngủ, phụ nữ kinh nguyệt không đều.

Chú ý khi dùng đương quy

Kiêng kỵ: Người có chứng tỳ thấp, tiêu chảy, nóng sốt (lao đang tiến triển, u thượng thận, bướu độc giáp trạng) không được dùng.

TS. Nguyễn Đức Quang

Từ khóa liên quan:
  • sâm đương quy nấu nước uống
  • tác dụng của sâm đương quy ngâm rượu
  • cách sử dụng sâm đương quy tươi
  • tác dụng của đương quy với da
  • đương quy ngâm rượu có tác dụng gì
  • cách chế biến sâm đương quy
  • trà đương quy
  • cách rửa sâm đương quy

Có thể bạn quan tâm:  Quất